Gebelikte Tarama Testleri

Gebelikte tarama testleri
Gebelikte tarama testleri

Gebelikte tarama testleri sizin ve bebeğinizin güvenliği için oldukça önemlidir. Gebelik sürecinizin en doğru şekilde yürüdüğünden emin olabilmeniz için profesyonel tıbbi desteği sağlamak adına, dikkatli bir şekilde yapılması gerekmektedir. Gebelik sürecinin takibinde bazı kromozom hastalıklarının erken teşhis edilmesi için tarama testleri yapılmaktadır.

Tarama testlerinin birçok farklı çeşitleri mevcuttur. Bazı tarama testlerini şu şekilde sıralayabiliriz: “Tirozmi 21(down), tirozmi 13 ve tirozmi 18” testleri dikkatli bir şekilde uygulanmalıdır.  Tarama testlerinin esas amacı hastalıkları net bir şekilde teşhis etmek için değil, zekâ özrü, organ anomalisi gibi seyreden rahatsızlıkların yüzde oranından takibini sağlamak için yapılmalıdır. Bu testleri gerçekleştirmek, sizlerin bu hastalıklarla karşılaşmanızın yüzdesel değerini görebilmenizi sağlamaktadır.

Gebelikte Tarama Testleri Ne Zaman Yapılır

2’li testlerin ismi trimester tarama testidir. Bunlar genellikle 11.ci ve 14.cü haftalar arasında yapılmakta olup, 3’lü testler ise ikinci trimesterde yani 15.ci ve 19.cu haftalar arasında yapılmaktadır.

Diğer testlerde ise fetal DNA testi, CVS ve aynı zaman da amniyosentez ise taramadan ziyade tanı testi olmakta ve aynı zaman da bizlere kromozom bozukluğu ile ilgili de detaylı sonuçlar vermektedir.

Gebelikte tarama testleri sonrası

Gebelikte tarama testleri sonrasında bebeğinizin bu hastalıklarla karşılaşma riski vardır ya da yoktur diye kesin bir sonuç almanız oldukça zordur. Yüzdelik dilimler doğru bir şekilde incelendikten sonra riskli seviyede olma riskiniz bulunması durumunda kesin tanı konabilmesine yardımcı olacak testler yapılmaktadır. Bu testler, “cvs” ve “amniosentez” testleridir.  Tarama testlerinin en erken yapılan ve güvenilir olanı, “birinci trimestr” testi olarak adlandırılan testtir.

Bu testlerin yapılma aralığı, gebeliğin 11 – 14. Haftaları arasındaki süreçtir.  Bu testlerde kullanılan parametreler; annenin yaşı ultrasonografi verilerinin doğru şekilde takip edilmesi ve anne kanındaki kimyasal belirteçlerdir. Ense saydamlığının kalınlığı, burun kemiği varlığı gibi detaylar da testte belirleyici etken olarak rol oynamaktadır. Biyokimyasal testlerin belirteçleri ise PAP – A,  Free BHCG, E3 gibi hormonlardır. Gebelikte tarama testleri çalışmalarının sonuçlarında bu bioistatistiksel olarak belirlenen değerlerle kanınızdaki değerlerin karşılaştırılması sonucunda riskli grupta yer alıp almadığınızın kararı verilmektedir. Yüksek riskli grupta yer almanız durumunda doktorunuz size CVS ya da amniosentez testlerinin yapılmasını tavsiye edecektir.

Testler doğru bir şekilde yapıldıysa ve düşük riskli grup içinde yer aldığınız belirlendiyse, gebeliğinizin 16 ya da 18. haftaları arasında doktorunuzun yorumlamalarına bağlı olarak, beyin omurilik aksındaki bazı anormalliklerin tespit edilmesi için gerekli AFP (mom) testi veya dörtlü tarama testi olarak adlandırılan testler yapılarak, gebelik sürecinizin doğru bir şekilde yürüdüğünden emin olabilirsiniz.

Gebelikte tarama testleri
Gebelikte tarama testleri

İkili Tarama Testlerinin Yapılma Amacı Nedir? Neden Yapılır?

Down sendromunun erken gebelik haftalarında yakalanarak, gerekli adımların doğru şekilde atılmasını kolaylaştıran ilk trimester tarama testi 2000’li yıllarda ülkemizde kullanılmaya başlanmıştır. Yapılan bu testler, birbirinden farklı rahatsızlıkların tespitinde kullanmak için farklı isimlerle adlandırılmaktadır. İkili tarama testi olarak adlandırılmasının arkasında 11 – 14. haftalarda yapılıyor olması ve İngilizcede double test olarak biliniyor olması durumu vardır.

Konjetinal Anomalili Bebek Doğumu Hangi Gebeliklerde Risklidir?

35’li yaşlarda gebe kalındığı durumlarda bu tip durumların ortaya çıkma riski oldukça yüksektir. Bunun yanında genetik rahatsızlıkları mevcut olan bayanların ya da akraba evliliği sonrasında yaşanan gebeliklerin bu tip problemlerle karşılaşma riski oldukça yüksektir.  Daha önceki gebeliklerinde rahim içi bebek ölümü problemi yaşamış bayanların da gebeliklerinde down sendromlu çocuk doğumu riski oldukça yüksektir.  Down sendromlu çocuk doğumu riski, ileri yaşlı gebelerde ve ailesinde down sendromlu birey bulunan kişilerin hamileliklerinde da yüksektir.

Doğru şekilde yapılan gebelikte tarama testi sıralamasında, down sendromu riskinin doğru ve net bir şekilde belirlenmesi için 11 – 14. haftalarda ikili tarama testinin yapılması (double test) 16 – 18. haftalarda yapılan üçlü tarama testleri (triple test) yapılmaktadır. Yapılan her iki test de gebelik sürecinde down sendromlu doğum riskini yüzdesini belirleyen testler olmakla beraber, kesin sonuç veren testler değillerdir.

İkili Testlerde Kontrol Edilen Noktalar Nelerdir? Gebelikte tarama testleri

Gebeliğin 11- 14.haftalarında yapılan testlerin tarihi belirlenirken, son adet tarihi baz alınmaktadır. Bu süreç üzerinde hamilelik süresi belirlenerek testlerin yapılmasına karar verilmektedir. Bu testlerin doğru şekilde yapılması için anne kanından alınan örneklerde, “serbest ß-HCG ve PAPP-A” biokimyasal belirteçlerinin değerleri kontrol edilir.

Gebelikte tarama testi bazı hormonlar üzerinden yürütülmesi gereken işlemlerdir. PAPP-A proteini, gebeliğe özgü bir proteindir. HCG’de yalnızca gebelikte salgılanan bir hormondur.  Bebeğin ultrasonografi izlemelerinde NT değeri de ölçülere bu hormonların ense kalınlığı (NT) değerine paralelliği kontrol edilmektedir. Down sendromlu bebeklerin gebeliğinde, bu hormonlardan; ß-HCG normalin iki katına kadar yükselebilmektedir. Aynı zamanda PAPP-A proteini de normalin 2.5’te 1 yani %40’ı kadardır.

İlk Üç Ay Tanıma Testi

Bebeğiniz için çekilen ultrason incelemelerinde, burun kemiği olup olmadığına bakılmaktadır. Aynı zamanda çekilen ultrason görüntülerinin, detaylı bir şekilde incelenmesini gerektirmektedir. 11. Ve 14. haftalarda gerçekleştirilen bu testlerde bebeğin vücut bütünlüğünün ve ense saydamlığı (NT) değerlerinin kontrol edilmesi sağlanır. Önemli bir gebelikte tarama testi olan bu test; doğru kliniklerde ve uygun olarak profesyoneller tarafından yapılmalıdır. Bu testlerin sonrasında down sendromunun yakalanma ihtimali yaklaşık olarak %95 civarındadır.

Üçlü Tarama Testi

En yaygın olarak bilinen ve ülkemizde yoğun olarak yapılan testlerin başında gelmektedir. Bu testlerin yapılabilmesi için dikkat edilmesi gereken süreç; 15. haftalarda başlayarak 19. haftalar arasında yapılması gerekmektedir. Uç aralıkları geniş olan bir geniş süreç olsa da bu testlerin yapılması için en ideal dönemin 16 ya da 17. haftalar olduğu kabul edilmektedir. Bu testler sonucunda doğabilecek 3 down sendromlu bebekten 2’sini yakalamak mümkün olmaktadır. Çoklu gebeliklerde tanısal oranı düşük olması dolayısıyla amniyosentez testi yapılması önerilmektedir.

3’lü Tarama Testi Ne Zaman Yapılır

3lü tarama testi ne zaman yapılır, Üçlü Test Ne Zaman Yapılır? Üçlü test gebeliğin yani hamileliğin 16.cı ya da 20.ci haftaları arasında sıklıkla uygulanmakta olan bir tarama testidir. Günümüzde ise genelde en uygun yapılma haftası gebeliğin, hamileliğin 18.ci haftasıdır

Dörtlü Tarama Testi

%80 sonuç hassasiyetiyle çalışan önemli bir gebelik testidir.  16 – 18. haftalar arasında yapılmaktadır. Üçlü testin yerini almaya başlamakta ve günden güne popülerleşmektedir.  İkili test haftasını kaçıran hastaların tercih ettiği bir gebelikte tarama testi seçeneği olmaktadır.

Entegre Tarama Testleri

Gebeliğin 11 ve 14’üncü haftalarında yapılan ikili kombine testlerin, 16 ve 20. haftalarda yapılan dörtlü tarama testiyle birleştirilmesi sonucunda çıkan sonuçlar üzerinden istatistiksel bir risk haritası oluşturmaya yaramaktadır. Testin hassasiyeti %93 civarıdır.

Non İnvaziv Prenatal Test – NİPT (DNA Tabanlı Testler)

2012’den itibaren bu tarama testi gebelerin tercihine sunulmuştur. Anne karnında bebeğin DNA’sı taranarak; diğer testlere göre ciddi derecede kesin bir sonuç alınmasına yardımcı olunmaktadır. DNA incelenerek sonuçlandırılan bu test, diğer testlere göre daha spesifik sonuçlar ortaya koymaktadır. Tanı amacıyla kullanılabilecek seviyede garantili sonuçlar sunuyor olmadığı için tarama testi olarak kullanılması önerilmektedir.  Gebeliğin onuncu haftasından itibaren yapılabilmektedir. Gebelikte tarama testi olarak kullanılan bu test; çoklu gebeliklerde uygulanamamaktadır. Sık gözlemlenen trizomi 21, 18, 13 ve Y kromozomu anomalilerinin belirlenmesi için rahatlıkla kullanılabilir.

Hamilelik Sürecindeki Tanısal Testler Nelerdir?

Tanısal testlerin amacı, bebeğinizin rahatsızlıklarını doğru bir şekilde teşhis edilmesine yardımcı olmaktadır. İkili ve üçlü tarama testlerinin pozitif sınırlarda sonuç vermesi durumunda; tanısal testler yapılarak kesin sonuçlar alınmaya çalışılır. Bu testler “Koryon villus biyopsisi” ve “amniyosentez” olmaktadır.  Koryon villus biyopsisi, kesin sonuç veren gebelikte tarama testi işlemlerinden biridir. Bu test, gebeliğin 11 – 14. haftalarında; plasentadan alınan doku örneklerinin incelenmesiyle yapılır. Bir diğer test olan amniyosentez testi ise gebeliğin 15 – 20. haftalarında bebeğin içinde yaşadığı amniyosentez sıvısının laboratuvarda detaylı bir şekilde incelenmesiyle yapılır. Her iki testin sonucu da yaklaşık 2 – 3 hafta içinde alınmakta; test sonucunda kromozom sayısı kontrol edilerek, down sendromu riskinin varlığı ya da yokluğundan emin olunur.

Aynı zamanda 3 aylık bebek bakımı, 6,5 aylık bebek, hamile olmadan memeden süt gelmesi gibi tüm soru ve sorunlarınıza çözüm bulabiliriz.